Skip to main content
Pecyn Cymorth Datblygu Addysg

Ymgysylltiad Myfyrwyr

Ymgysylltu â Myfyrwyr Creu Cyfleoedd Ystyrlon i Fyfyrwyr Gymryd Rhan, Teimlo eu Bod yn Perthyn a Llwyddo 

Mae’r dudalen hon yn archwilio prosesau ymgysylltu â myfyrwyr mewn addysg uwch a rôl y rhain wrth gefnogi cyfranogiad ystyrlon, ymdeimlad o berthyn, a llwyddiant myfyrwyr. Mae ymgysylltu â myfyrwyr yn ymestyn ymhell y tu hwnt i bresenoldeb, cymryd rhan mewn gweithgareddau dysgu, neu gwblhau arolygon. Mae’n cwmpasu’r ffyrdd amrywiol y mae myfyrwyr yn cysylltu â’u dysgu, eu cyfoedion, eu disgyblaeth, a chymuned ehangach y Brifysgol, gan eu galluogi i ddod yn gyfranogwyr gweithredol yn eu profiad addysgol. 

 Mae’r adnodd hwn wedi’i gynllunio ar gyfer cydweithwyr sy’n dylunio, cyflwyno, cefnogi a gwella dysgu ac addysgu. Mae hyn yn cynnwys: 

  • Arweinwyr Rhaglenni a Modiwlau 
  • Staff sy’n ymwneud â phrosesau Adolygu a Gwella 
  • Cydweithwyr sy’n gweithio gyda Chynrychiolwyr Myfyrwyr, Partneriaid Profiad Myfyrwyr (PPMau), a 100 Caerdydd 
  • Unrhyw un sydd â chyfrifoldebau ehangach am gefnogi llais y myfyrwyr 

Mae’r Dudalen Hon yn Archwilio’r Canlynol: 

  • Beth mae ymgysylltu â myfyrwyr yn ei olygu, a pham mae’n bwysig. 
  • Y berthynas rhwng ymgysylltu, ymdeimlad o berthyn, a llwyddiant myfyrwyr. 
  • Dimensiynau gwahanol o ymgysylltu â myfyrwyr. 
  • Rhwystrau a all effeithio ar gyfranogiad a chynhwysiant. 
  • Mecanweithiau ymgysylltu â myfyrwyr ym Mhrifysgol Caerdydd. 
  • Y berthynas rhwng ymgysylltu, partneriaeth, a gwelliant addysgol. 
  • Model Gwella Llais Myfyrwyr Prifysgol Caerdydd a’i rôl wrth gryfhau llais y myfyrwyr ar draws dysgu ac addysgu. 

Aliniad â Dimensiynau a Disgrifiad y Fframwaith Safonau Proffesiynol

Mae’r adnodd hwn yn alinio’n agos â’r Fframwaith Safonau Proffesiynol (PSF 2023): 

  • Meysydd Gweithgarwch: A1–A4 (cynllunio dysgu, cefnogi dysgwyr, meithrin ymgysylltu, a defnyddio tystiolaeth i lywio gwelliant). Mae hefyd yn tynnu ar wybodaeth graidd sy’n ymwneud â sut mae dysgwyr yn dysgu, dulliau addysgu, a gwerthuso ymarfer. 
  • Gwerthoedd Proffesiynol: V1, V2, a V3 (parchu dysgwyr amrywiol, hyrwyddo ymgysylltiad a chyfle cyfartal, a mabwysiadu dulliau gwella sy’n seiliedig ar dystiolaeth). 

 Mae’n berthnasol iawn i gydweithwyr sy’n gweithio tuag at gydnabyddiaeth Cymrodoriaeth (D2) neu Uwch-gymrodoriaeth (D3), yn enwedig y rhai sy’n arwain dysgu ac addysgu, datblygu rhaglenni, neu weithgareddau gwella. 

Aliniad Strategol 

Mae’r dudalen hon yn cefnogi ymrwymiad Prifysgol Caerdydd i ddarparu profiad addysgol rhagorol, creu cymunedau dysgu cynhwysol, a gweithio mewn partneriaeth â myfyrwyr. Mae ymgysylltu ystyrlon yn helpu myfyrwyr i deimlo’n gysylltiedig â’u dysgu, eu Hysgol, a chymuned ehangach y Brifysgol, tra’n darparu gwybodaeth werthfawr i lywio gwelliant parhaus. 

Hygyrchedd a Chynhwysiant 

Mae hygyrchedd a chynhwysiant wrth wraidd ymgysylltu effeithiol â myfyrwyr. Ni ddylai cyfleoedd i ymgysylltu gael eu cyfyngu i fyfyrwyr sydd eisoes yn hyderus, yn weladwy iawn, neu’n gyfarwydd â phrosesau’r brifysgol. Yn hytrach, dylid cynllunio gweithgareddau ymgysylltu i leihau rhwystrau, annog cyfranogiad amrywiol, a chynnig sawl ffordd i fyfyrwyr gyfrannu. 

 Wrth i chi weithio drwy’r dudalen hon, ystyriwch y canlynol: Pwy sy’n cymryd rhan ar hyn o bryd, lleisiau pwy allai fod ar goll, a pha rwystrau allai atal cyfranogiad? Dylai cyfleoedd ymgysylltu fod yn hygyrch, cael eu cyfathrebu’n glir, a chael eu gwreiddio trwy gydol taith y myfyriwr i sicrhau bod pob myfyriwr yn teimlo’i fod yn cael ei werthfawrogi a’i glywed a gallu cyfrannu’n ystyrlon. 

Beth yw Ymgysylltu â Myfyrwyr? 

Mae ymgysylltu â myfyrwyr yn gysyniad yr ymchwiliwyd iddo’n eang mewn addysg uwch. Mae arbenigwyr y sector yn ei ddiffinio fel perthynas ryngweithiol, aml-haenog: 

  • Kuh (2009): Yn disgrifio ymgysylltu fel yr amser a’r ymdrech y mae myfyrwyr yn eu neilltuo i weithgareddau addysgol bwrpasol, a’r ffyrdd y mae sefydliadau’n trefnu adnoddau a chyfleoedd i annog cyfranogiad. 
  • Trowler (2010): Yn pwysleisio’r rhyngweithio hanfodol rhwng ymddygiad myfyrwyr ac amodau sefydliadol. 
  • Thomas (2012): Yn tynnu sylw at bwysigrwydd hanfodol cyfranogiad gweithredol ac ymdeimlad o berthyn wrth gefnogi llwyddiant cyffredinol myfyrwyr. 

 Nid yw ymgysylltu â myfyrwyr felly’n rhywbeth y mae myfyrwyr yn ei “wneud” yn ddidaro. Yn hytrach, mae’n dod i’r amlwg o’r berthynas rhwng myfyrwyr, staff, cwricwla, amgylcheddau dysgu, ac arferion sefydliadol. Mae ymgysylltu ystyrlon yn cael ei feithrin trwy amgylcheddau sy’n annog cyfraniad, cysylltiad, a chyfranogiad gweithredol mewn dysgu ac ym mywyd y brifysgol. 

Pam mae Ymgysylltu â Myfyrwyr yn Bwysig? 

Mae ymchwil yn dangos cysylltiadau cryf yn gyson rhwng ymgysylltu’n weithredol â myfyrwyr a chanlyniadau cadarnhaol i fyfyrwyr a sefydliadau. 

 Manteision Allweddol i Sefydliadau a Myfyrwyr: 

  • Mwy o lwyddiant a gwella cyrhaeddiad academaidd myfyrwyr. 
  • Cyfraddau cadw a pharhad uwch. 
  • Gwella lles a hyder myfyrwyr. 
  • Ymdeimlad dyfnach o berthyn a chymuned. 
  • Gwella boddhad cyffredinol myfyrwyr. 

Pan mae myfyrwyr yn ymgysylltu’n ddwfn, maen nhw’n newid o fod yn dderbynwyr gwybodaeth goddefol i bartneriaid gweithredol yn eu taith addysgol. Mae’r bartneriaeth hon yn gwasanaethu fel prif sbardun ar gyfer gwella ansawdd yn barhaus ar draws y sefydliad. 

Ymdeimlad o Berthyn, Ymgysylltu a Llwyddiant 

Mae corff cynyddol o ymchwil yn tynnu sylw at y berthynas uniongyrchol rhwng ymgysylltu, ymdeimlad o berthyn, a llwyddiant myfyrwyr. Mae myfyrwyr sy’n teimlo eu bod yn cael eu derbyn, eu parchu a’u gwerthfawrogi yn eu cymunedau academaidd yn fwy tebygol o ddatblygu’r hyder, y cymhelliant a’r galluogedd sydd eu hangen i lwyddo. 

Pan fyddwn yn meithrin ymdeimlad cryf o berthyn, mae myfyrwyr yn llawer mwy tebygol o: 

  • Gyfrannu’n weithredol at weithgareddau dysgu ac addysgu. 
  • Ceisio cefnogaeth yn rhagweithiol pan fydd heriau academaidd neu bersonol yn codi. 
  • Ymgysylltu ar y cyd â chyfoedion a staff. 
  • Cyfrannu’n adeiladol at brosesau adborth a gwella. 
  • Parhau trwy bwyntiau pontio anodd yn eu taith fel myfyrwyr. 

Deall y Gwahanol Ddimensiynau Ymgysylltu 

Mae ymgysylltu â myfyrwyr yn aml-ddimensiynol ac yn ymestyn ymhell y tu hwnt i bresenoldeb mewn sesiynau addysgu. Er mwyn dylunio cyfleoedd ymgysylltu effeithiol, mae angen deall y pedwar dimensiwn gwahanol yma: 

Dimensiwn  Maes Ffocws  Enghreifftiau Ymarferol 
1. Ymgysylltiad Academaidd  Cyfrannu’n weithredol at ddysgu, addysgu ac asesiadau craidd.  Mynychu sesiynau addysgu, cymryd rhan mewn trafodaethau seminar, ymgysylltu ag asesiadau ffurfiannol ac adborth, astudiaeth hunan-gyfeiriedig, a dysgu cydweithredol rhwng cymheiriaid. 
2. Ymgysylltu Cymdeithasol  Cysylltiadau â chyfoedion, cymunedau academaidd, a bywyd ehangach y brifysgol.  Cymryd rhan mewn cymdeithasau myfyrwyr, rhaglenni mentora cyd-fyfyrwyr, grwpiau astudio anffurfiol, a gweithgareddau adeiladu carfan a arweinir gan Ysgolion. 
3. Ymgysylltu â Chynrychiolwyr  Dylanwadu ar benderfyniadau a chyd-lunio’r profiad addysgol trwy strwythurau ffurfiol.  Gwasanaethu fel Cynrychiolydd Myfyrwyr, cymryd rhan mewn Paneli Myfyrwyr a Staff (PMSau), eistedd ar bwyllgorau Ysgol, a chymryd rhan mewn prosesau Adolygu a Gwella cyfnodol. 
4. Partneriaeth a Gwella  Cydweithredu dwfn, rhannu cyfrifoldeb, a chyd-berchnogaeth dros newid.  Gweithio fel Partneriaid Profiad Myfyrwyr (PPMau), ymuno â’r fenter 100 Caerdydd, cymryd rhan mewn gweithdai cyd-ddylunio cwricwlwm, a chydweithio ar brosiectau gwella addysgol. 

Cyfranogiad a Chynhwysiant: Pwy sy’n Ymgysylltu? 

Er bod cyfleoedd ymgysylltu ar gael yn eang, nid yw pob myfyriwr yn gallu neu mor barod i gymryd rhan. Mae ffactorau a all ddylanwadu neu gyfyngu ar ymgysylltiad yn cynnwys: 

  • Cyfyngiadau cymudo a byw oddi ar y campws. 
  • Cyfrifoldebau gofalu a theuluol. 
  • Ymrwymiadau cyflogaeth ran-amser neu amser llawn. 
  • Lefelau gwahanol o hyder academaidd a hunan-effeithiolrwydd. 
  • Gofynion hygyrchedd a niwroamrywiaeth penodol. 
  • Ystyriaethau sy’n gysylltiedig ag iaith, diwylliant neu symud o dramor. 
  • Diffyg ymwybyddiaeth o sut i gymryd rhan. 
  • “Blinder adborth” neu ganfyddiad nad yw mewnbwn myfyrwyr yn arwain at newid go iawn. 

 Er mwyn adeiladu amgylchedd cynhwysol, mae’n rhaid i ni ddylunio cyfleoedd ymgysylltu sy’n mynd i’r afael â’r rhwystrau systemig hyn. Gellir dod o hyd i ragor o wybodaeth ar y tudalennau addysg gynhwysol yma. 

Cwestiynau Myfyriol ar gyfer Ymarfer:

  • Pwy sy'n cymryd rhan yn eich gweithgareddau ymgysylltu presennol, a lleisiau pwy allai fod ar goll? 

  • Pa rwystrau corfforol, digidol neu systemig allai atal grwpiau penodol o fyfyrwyr rhag cymryd rhan? 

  • Sut allwch chi gynnig llwybrau lluosog, hyblyg i fyfyrwyr rannu eu safbwyntiau, gan adlewyrchu egwyddorion Dylunio Cyffredinol ar gyfer Dysgu (UDL) trwy ddulliau amrywiol o ymgysylltu? 

  • Sut ydych chi'n dangos effaith adborth myfyrwyr fel bod myfyrwyr yn gwybod bod eu mewnbwn yn cael ei werthfawrogi? 

Ymgysylltu â Myfyrwyr ym Mhrifysgol Caerdydd 

Mae Prifysgol Caerdydd yn cefnogi ymgysylltu â myfyrwyr drwy ystod o fecanweithiau ffurfiol ac anffurfiol, gan ganiatáu i fyfyrwyr gyfrannu at ddysgu, addysgu a gwelliant cyffredinol. 

  • Cynrychiolwyr Myfyrwyr:  Grymuso myfyrwyr i eirioli dros eu cyfoedion. 
  • Paneli Myfyrwyr a Staff (PMSau): Creu mannau ar gyfer deialog gydweithredol ar lefel rhaglen. 
  • Arolygon Sefydliadol:  Casglu adborth strwythuredig drwy Arolwg Cenedlaethol y Myfyrwyr (ACM), yr Arolwg Profiad Ymchwil Ôl-raddedig (PRES), ac Arolwg Ôl-raddedigion a Addysgir Prifysgol Caerdydd (CUPTS). 
  • Gwella Modiwlau:  Defnyddio gweithgareddau gwerthuso canol a diwedd modiwl i wneud addasiadau ymatebol, amserol. 
  • Partneriaid Profiad Myfyrwyr (PPMau) a 100 Caerdydd: Cynnwys myfyrwyr yn uniongyrchol mewn prosiectau prifysgol strategol a phrosesau adolygu. 

Ymgysylltu â Myfyrwyr a Model Gwella Llais y Myfyrwyr 

Mae Model Gwella Llais y Myfyrwyr yn cynnig dull clir, strwythuredig ar gyfer cryfhau ymarfer llais myfyrwyr ar draws Ysgolion academaidd. Wedi’i seilio ar bartneriaeth a gwelliant, mae’n annog Ysgolion i symud y tu hwnt i gasglu adborth ar wahân i wreiddio deialog barhaus, gydweithredol. 

 Mae’r model yn helpu Ysgolion i integreiddio mecanweithiau adborth ffurfiol, fel cynrychiolaeth, arolygon, a phwyllgorau, i mewn i strategaeth gydlynol. Mae’n cynorthwyo staff i fyfyrio ar arferion presennol, nodi blaenoriaethau ar gyfer datblygu, a defnyddio adnoddau wedi’u targedu i adeiladu cysondeb ar draws y sefydliad. 

 Mae Model Gwella Llais y Myfyrwyr yn hyrwyddo newid bwriadol mewn diwylliant ac ymarfer: 

O  →  I 
Traddodiadol ac Adweithiol  → 

 

 Cydweithredol, Ar Sail Partneriaeth 
Gweithgareddau ad-hoc, ar wahân  → 

 

 Dull cydgysylltiedig ar draws yr ysgol gyfan 
Casglu adborth yn unig   → 

 

 Deialog a phartneriaeth barhaus 
Datrys problemau’n adweithiol  → 

 

 Gwelliant rhagweithiol, wedi’i gynllunio 
Ymgynghori â “defnyddwyr”  → 

 

Gall cydweithwyr ddefnyddio Model Gwella Llais y Myfyrwyr fel Offeryn Diagnostig a Datblygiadol i werthuso: 

  • Sut mae myfyrwyr yn ymgysylltu yn eu cyd-destun academaidd lleol. 
  • Sut mae safbwyntiau myfyrwyr yn cael eu casglu, eu dadansoddi a’u deall. 
  • Sut mae partneriaeth a chydweithrediad gwirioneddol yn cael eu cefnogi. 
  • Sut mae adborth yn llywio gwelliant ar lefel modiwl, rhaglen ac Ysgol yn uniongyrchol. 
  • Sut mae canlyniadau a chamau gweithredu dilynol yn cael eu cyfathrebu’n ôl i’r garfan myfyrwyr (“cau’r ddolen adborth”). 

 Yn bwysig, mae’r model yn cydnabod bod llais myfyrwyr effeithiol yn golygu mwy na chasglu adborth. Mae ymgysylltu ystyrlon yn digwydd pan all myfyrwyr weld sut mae eu cyfraniadau’n helpu i lywio penderfyniadau a gwelliant ac yn arwain at welliannau diriaethol mewn dysgu ac addysgu. Fel hyn, mae ymgysylltu â myfyrwyr yn dod yn rhan o gylch parhaus o wrando, deall, gweithredu, cyfathrebu, a gwella. 

Sut roedd myfyrwyr yn cyfrannu’n weithredol at lunio cynlluniau Adolygu a Gwella.  

Ym Mhrifysgol Caerdydd, mae cynlluniau Adolygu a Gwella yn hanesyddol wedi cael eu creu ar ddiwedd y flwyddyn academaidd, o ganlyniad i’r mecanwaith llais myfyrwyr ffurfiol yn nodi’n fanwl lle mae angen gweithredu.  Roedd cyfraniad myfyrwyr yn anuniongyrchol ac yn gronnol trwy fecanweithiau adborth.   

O fis Medi ’26, mae Côd Ymgysylltu â Dysgwyr Medr yn gofyn am fwy o gyfranogiad gan fyfyrwyr yn y broses o wneud penderfyniadau.  Bydd yr Ysgol Peirianneg yn cynnwys y Cynllun Gweithredu Adolygu a Gwella drafft i’w drafod yn y Cyfarfod Panel Myfyrwyr a Staff cyntaf, yn benodol er mwyn cael mewnbwn myfyrwyr ar lunio camau gweithredu cadarn ar gyfer y flwyddyn academaidd nesaf.  

Yn ôl un myfyriwr, drwy weithio’n agos gyda monitro Camau Gweithredu Adolygu a Gwella, “Rydw i wedi datblygu dealltwriaeth ddyfnach o sut mae adborth yn trosi i newid go iawn.  Gwnaeth y profiad hefyd dynnu fy sylw at sut y gall newidiadau bach, fel cyfathrebu cliriach neu drefnu deunyddiau a addysgir yn well, gael effaith sylweddol ar brofiad y myfyrwyr.”                                     

Mia Williams, Myfyrwraig yn yr Ysgol Peirianneg 

Mae ymchwil yn awgrymu’n gyson fod myfyrwyr yn fwy tebygol o ymgysylltu pan maen nhw’n teimlo ymdeimlad o berthyn ac yn ystyried bod eu cyfraniadau’n ystyrlon, yn cael eu parchu, ac yn cael eu gwerthfawrogi gan staff academaidd. 

Llais y Myfyrwyr ar Waith

  • Ymdeimlad o Berthyn a Chyfranogiad

    "Rwy'n teimlo'n fwy ymgysylltiedig pan rydw i’n gwybod bod fy safbwyntiau’n cael eu gwerthfawrogi a phan rydw i’n gallu gweld effaith fy nghyfraniad."

    - Dyfyniad Adborth Myfyriwr

     

    Cyfathrebu ac Effaith

    "Mae'n helpu pan rydyn ni'n gwybod beth ddigwyddodd ar ôl i ni roi adborth."

    - Dyfyniad Adborth Myfyriwr

Mae myfyrwyr yn aml yn nodi cyfathrebu clir a pha mor amlwg yw’r effaith fel ffactorau hanfodol wrth gynnal ymgysylltiad. Mae dangos sut mae cyfraniadau myfyrwyr wedi dylanwadu’n uniongyrchol ar benderfyniadau yn adeiladu ymddiriedaeth, yn annog cyfranogiad parhaus, ac yn cryfhau ymgysylltiad ymhlith carfannau’r dyfodol. 

Globe

Gweithgaredd Myfyrio: Defnyddio Model Gwella Llais y Myfyrwyr

Cyn cwblhau'r gweithgaredd hwn, cymerwch ychydig funudau i adolygu Model Gwella Llais y Myfyrwyr. Mae'r model yn cynnig fframwaith strwythuredig i helpu Ysgolion i symud o gasglu adborth yn adweithiol i ddull mwy cydweithredol sy’n seiliedig ar bartneriaeth o ymgysylltu â myfyrwyr. Gellir ei ddefnyddio fel offeryn diagnostig a datblygiadol i werthuso sut mae llais y myfyrwyr yn cael ei gasglu, ei weithredu, ei gyfathrebu’n ôl i fyfyrwyr, a'i wreiddio mewn gweithgaredd gwella.

Mae rhagor o wybodaeth a mynediad i'r model ar gael yma.

Myfyriwch ar ymgysylltiad myfyrwyr yn eich Ysgol, rhaglen neu fodiwl eich hun:

  1. Sefyllfa Bresennol: Pa lefel o’r Model Gwella Llais y Myfyrwyr sy'n disgrifio orau ddull gweithredu presennol eich Ysgol? 

  1. Myfyrdodau: Beth yw eich prif arsylwadau ynglŷn â sut mae Llais y Myfyrwyr yn cael ei gasglu a'i weithredu yn eich maes chi? A oes prosesau sy'n teimlo'n adweithiol yn hytrach na rhagweithiol? 

  1. Camau Gweithredu: Rhestrwch 2–3 cham gweithredu realistig, ymarferol y gallwch eu rhoi ar waith y semester hwn i symud i fyny lefel ar y Model Gwella Llais y Myfyrwyr (e.e., cyd-ddylunio cyfarwyddyd asesu, cyflwyno sesiwn adborth "stopio-dechrau-parhau" yng nghanol y modiwl, neu ffurfio partneriaeth â PPM). 

Dolenni i Dudalennau Pecyn Cymorth Eraill 

Mae ymgysylltu â myfyrwyr yn darparu’r sylfaen hanfodol ar gyfer partneriaeth addysgol ddofn. 

  • I archwilio sut y gall ymgysylltu ddatblygu’n gydweithredu llawn a dulliau cyffredin o wella, ewch i: Cydweithredu a Chyd-adeiladu: Datblygu Partneriaethau Myfyrwyr Ystyrlon. 
  • Efallai yr hoffech hefyd archwilio ein chwaer dudalennau ar Gynllunio Dysgu, Dulliau Addysgu, ac Asesu ac Adborth. 

 Cyfeiriadau ac Adnoddau Ychwanegol 

Llenyddiaeth Allanol 

  • Advance HE (2023) Professional Standards Framework (PSF 2023) for Teaching and Supporting Learning in Higher Education. Efrog: Advance HE. 
  • Healey, M., Flint, A. a Harrington, K. (2014) Engagement through Partnership: Students as Partners in Learning and Teaching in Higher Education. Efrog: Higher Education Academy. 
  • Kuh, G.D. (2009) ‘What Student Affairs Professionals Need to Know About Student Engagement’, Journal of College Student Development, 50(6), tt. 683–706. 
  • Thomas, L. (2012) Building Student Engagement and Belonging in Higher Education at a Time of Change. (Llundain: Paul Hamlyn Foundation. 
  • Trowler, V. (2010) Student Engagement Literature Review. Efrog: Higher Education Academy. 

 Adnoddau Prifysgol Caerdydd